Απ' την Κραυγή στον Ψίθυρο

Samuel Beckett: Κάθαρση (και άλλα έργα)
Μετάφραση-Εισαγωγή: Σεραφείμ Βελέντζας
Εκδόσεις: Scripta

 

Είναι ευρέως γνωστό ότι το έργο του Σάμιουελ Μπέκετ αποτελεί την πιο σπαρακτική και συνάμα ευφυή απόκριση στην απορία του Τέοντορ Αντόρνο για το πώς μπορεί να υπάρχει Ποίηση, και Τέχνη γενικότερα, μετά το ¶ουσβιτς, δηλαδή μετά την βάναυση αποδιάρθρωση κάθε σημασίας και κάθε νοήματος.
Ο Μπέκετ εξοπλίστηκε, από τα νιάτα του, με μια βαθιά γνώση της ιστορίας των τεχνών. Ήξερε καλά τη ζωγραφική, τη μουσική, την ποίηση. Αλλά και τη φιλοσοφία. Κι ακόμη, το παιχνίδι των συνδυασμών και της στρατηγικής: το σκάκι. Επίσης, αντίθετα από τον μύθο που τον θέλει ερημίτη και ακοινώνητο, ήταν πάντα ανοιχτός στην περιπέτεια της καθημερινής ζωής, συναντούσε πολλούς ανθρώπους, ήταν διαρκώς ενήμερος, είχε βαθιά πολιτική συνείδηση.
Ο Μπέκετ έγινε, ιδίως μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, και μετά την εθελοντική ανάμειξή του στη Γαλλική Αντίσταση, μία υπερδραστήρια μηχανή έκφρασης, ένας υπερδραστήριος ιχνηλάτης του νοήματος, αναζητώντας το νόημα στα σκότη του παραλόγου και εκφράζοντας ό,τι είχε μείνει θαμμένο σε αυτά τα σκότη: την γυμνότητα της ύπαρξης, το ανυπεράσπιστο του ανθρώπου απέναντι στο κενό, τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στο "είναι" και στο "μηδέν".
Ο Μπέκετ κατέγραψε τις αναζητήσεις του σε ποιήματα, μυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, θεατρικά έργα. Πρωταγωνιστές σε όλα αυτά είναι άνθρωποι στερημένοι, ανήμποροι, παραγκωνισμένοι, τσακισμένοι, τσαλακωμένοι. ¶λλοι κατατρύχονται από ενοχές, άλλοι έχουν ριχτεί στο περιθώριο και, πέραν του περιθωρίου, στο κενό. Στα θεατρικά έργα, που μεταφράζει θαυμάσια ο έμπειρος Σεραφείμ Βελέντζας, καταγράφεται μια διαλεκτική ανάμεσα στην ανάσα και στην κραυγή. Οι ήρωες ψελλίζουν για να μην ουρλιάξουν, ψελλίζουν επειδή το ουρλιαχτό είναι πια ανώφελο, μάταιο, περιττό.
Οι πόλοι ανάμεσα στην ύπαρξη και την ανυπαρξία έχουνε λιώσει, τα ανθρώπινα ράκη του Μπέκετ ζούνε δίχως αρμούς, η κοινωνία έχει κατακερματιστεί. Οι γυναίκες και οι άνδρες του Μπέκετ πασχίζουν να γαντζωθούν από μία λεπτομέρεια του παρελθόντος, από μια ψηφίδα, από ένα ξέφτι. Για να μπορέσουν έστω για λίγο να διαμαρτυρηθούν, δηλαδή να υπάρξουν.
Σε αντίθεση με την μιντιακή εποχή, όπου όλοι θέλουν να "εμφανίζονται", οι ήρωες του Μπέκετ τρομάζουν όταν γίνονται αντιληπτοί. Συναισθάνονται ότι η ουσία τους απειλείται από έναν "πολιτισμό" της παρακολούθησης, από μία οργάνωση της ζωής που απαιτεί να δημοσιοποιούνται όλες οι καθημερινές λεπτομέρειες, κι έτσι ο άνθρωπος να είναι εκτεθειμένος και γυμνός απέναντι στις εξουσίες, οι οποίες, απεναντίας, λαμβάνουν και εκτελούν τις αποφάσεις τους στο σκοτάδι.
Και εδώ, ο Μπέκετ φαίνεται να είναι πιο επίκαιρος παρά ποτέ.

Τα έργα που παρουσιάζονται σε αυτόν τον τόμο είναι αντιπροσωπευτικά και από τα πλέον σημαντικά του μεγάλου Ιρλανδού συγγραφέα. Πρόκειται για τα: Η Τελευταία Μαγνητοταινία του Κραπ, Θέατρο, Φιλμ, Πηγαινέλα, Αναπνοή, Μονωδία, Ohio Impromptu, Κάθαρση, Τι πού.

BOOKS' ARCHIVES
[HappyReviews]


[01]Μπέρναρντ Λιούις: Οι Ασσασίνοι.
[02]Στιούαρτ Χόουμ: Blowjob.
[03]Tόμας Μπέρνχαρντ: Διόρθωση.
[04]a. Γιόχαν Χουϊζίνγκα: Homo Ludens, Ο ¶νθρωπος και το Παιγνίδι.b. Ροζέ Καγιουά: Τα Παιγνίδια και οι ¶νθρωποι. c. Ιουλίτα Ηλιοπούλου
[05]Ιστορία της Νεωτερικής και Σύγχρονης Φιλοσοφίας (Φυσιογνωμίες και Έργα).
[06]Εμμανουήλ Παπαζαχαρίου (Ζάχος):Η Πιάτσα.
[07]Samuel Beckett: Κάθαρση (και άλλα έργα).
[08]CHE Όπλα, Ποίηση, και Κάμερα.
[09]Στέφανος Ροζάνης: Ezra Pound, Ένας νεωτερικός Οδυσσέας.
[10]π. Νικόλαος Λουδοβίκος:Η κλειστή πνευματικότητα και το νόημα τού εαυτού/Ο μυστικισμός τής ισχύος και η αλήθεια τής φύσεως και τού προσώπου.
[11]Jean Baudrillard: Συνθήματα.
[12]Αντόνια Λογκ: Shadow-Box.
[13]Πωλ Βιριλιό: Η διαδικασία της σιωπής.
[14]Χρήστος Σιδερής : 7 Ημέρες ψέμματα.
[15] Γεράσιμος Λυκιαρδόπουλος: Το απροσδόκητο γρασίδι.
[16] Στέφανος Ροζάνης:Ο αδιανόητος θάνατος.
[17] Παν. Δρακόπουλος:Κείμενα με σπασμένη ενότητα.
[18] John Ralston Saul : Πολιτισμός χωρίς συνείδηση.
[19] Dante Alighieri: Η θεία κωμωδία. Χ.Λ. Μπόρχες: Δοκίμια για τον Δάντη.
[20] Τζων Ντος Πάσος: Manhattan transfer.
[21] Μάρσαλ Σάλινς: Πολιτισμός και πρακτικός λόγος
[22] Αχιλλέας Φωτάκης: Βιβλιογραφία τού Σουρεαλισμού στα ελληνικά (μέρος πρώτο)
[23] Αριστούργημα με δίχως ψυχή
[24] Για Τις Σπονδές Ας Πω Δυο Λόγια
[25] Ο Καιρός των Χρυσανθέμων

26.Το ιθαγενικό ζήτημα σήμεραJeffrey Sissons

ΓΙΩΡΓΟΣ-ΙΚΑΡΟΣ ΜΠΑΜΠΑΣΑΚΗΣ