HOLLOW SKY 21>>

Μάς το είχαν πει...

"Οι ποιητικοί στεναγμοί αυτού τού αιώνα δεν είναι παρά σοφιστείες [...] Το να περιγράψεις τα πάθη δεν είναι τίποτα. Αρκεί να έχεις γεννηθεί λιγάκι τσακάλι, λιγάκι όρνεο, λιγάκι πάνθηρας. Να περιγράφουμε τα πάθη για να τα υποτάξουμε σ' ένα υψηλό ήθος, όπως ο Κορνήλιος, είναι κάτι άλλο [...] Η ποίηση πρέπει ν' αποσκοπεί στην πρακτική αλήθεια. Διατυπώνει τις σχέσεις που υπάρχουν ανέμσα στις θεμελιώδεις αρχές και τις δευτερεύουσες αλήθειες τής ζωής [...] Πέρασε ο καιρός τής προσωπικής ποίησης, με τις σχετικές ταχυδακτυλουργίες της και τις διαστροφές της. Ας ξαναπιάσουμε το άφθαρτο νήμα τής απρόσωπης ποίησης, που κόπηκε ξαφνικά με τη γέννηση τού αποτυχημένου φιλόσοφου τού Ferney και την έκτρωση τού μεγάλου Βολταίρου".

Isidore Ducasse, κόμης τού Λωτραμόν, Ποιήματα Ι, ΙΙ
(εκδόσεις Ύψιλον/βιβλία)

"Κι είναι ακόμη αλήθεια, πως όλοι αυτοί οι κύριοι, ταλέντα δεύτερης κατηγορίας, στερεύουν εδώ στη χώρα μας με τον πιο αξιοθρήνητο τρόπο μόλις φτάσουν σε μια σεβαστή ηλικία, και στερεύουν χωρίς καν να το πάρουν είδηση κι οι ίδιοι. Αποδείχνεται συχνά ένας συγγραφέας, που τού είχαν αποδώσει αμέτρητο βάθος ιδεών και περίμεναν πως θα επιδράσει εξαιρετικά και σοβαρά στην κοινωνική εξέλιξη, να μην έχει στο τέλος άλλο από μια βασική ιδέα τόσο πλαδαρή και τιποτένια, που κανένας να μη σκέφτεται πια να λυπηθεί που τα κατάφερε και στέρεψε τόσο γρήγορα. Όμως, τ' ασπρομάλλικα γεροντάκια, δεν το παίρνουν χαμπάρι και θυμώνουν. Η αυταρέσκειά τους, στο τέλος ακριβώς τής σταδιοδρομίας τους, παίρνει διαστάσεις που είναι ν' απορείς [...] Εδώ κι ένα χρόνο περίπου διάβασα ένα άρθρο του σε κάποιο περιοδικό, που είχε την αξίωση να φαντάξει σαν ποιητής μιάς ποίησης γεμάτης αφέλεια και ψυχολογικό βάθος. Μιλούσε για το ναυάγιο ενός πλοίου που έγινε κάπου έξω απ' τις ακτές τής Αγγλίας. Βρέθηκε να ' ναι αυτόπτης μάρτυς κι είδε να σώζουν τούς ναυαγούς και να βγάζουν απ' τη θάλασσα τούς πνιγμένους. Όλο αυτό το άρθρο, αρκετά μεγάλο και πομπώδες, το ' χε γράψει με μοναδικό σκοπό να περιαυτολογήσει. Διάβαζες συνεχώς ανάμεσα στις γραμμές: 'Ενδιαφερθείτε για το άτομό μου, κοιτάχτε τι άνθρωπος ήμουνα κείνες τις στιγμές. Τι σάς νοιάζει αυτή η θάλασσα, η τρικυμία, οι απότομοι βράχοι, τα συντρίμμια τού καραβιού; Αρκετά σάς τα περιέγραψα όλ' αυτά με τη παντοδύναμη πένα μου. Τι την κοιτάτε αυτή την πνιγμένη μάνα με το νεκρό παιδί της στα νεκρά της μπράτσα; Κοιτάξτε καλύτερα εμένα που δεν είχα τη δύναμη να υποφέρω αυτό το θέαμα. Να που τούς γύρισα την πλάτη μου. Να που μ' έπιασε φρίκη και δεν είχα τη δύναμη να γυρίσω το κεφάλι μου. Να που κλείνω σφιχτά τα μάτια μου - πολύ ενδιαφέρον δεν είναι;' ".

Φήοντορ Ντοστογιέφσκι, Δαιμονισμένοι, τόμος πρώτος
(μετάφραση Άρη Αλεξάνδρου, εκδόσεις Γκοβόστη)

back



Γιάννης Δ. Ιωαννίδης [e-mail]